dinsdag 27 oktober 2015

Werk met BONUS-MALUS in de wijkaanpak: samenbrengen van Geldstromen door de Wijk Kanaleneiland

Een paar weken geleden gaf ik samen met Pieter Buisman een werkshop voor de wijkraad Zuidwest in Kanaleneiland op het wijkbureau. De wijkraad wilde graag meer weten over onze succesvolle workshop Geldstromen door de Wijk en hoe dit in de praktijk wordt gebracht bij Krachtstation-Kanaleneiland. Tijdens deze werksessie stonden we stil bij de vele geldstromen die door de wijk gaan en het vele geld dat verloren gaat, ofwel weer keihard wegstroomt. Een belangrijk item dat ervoor kan zorgen dat er zoveel mogelijk voor en door de wijk benut wordt is: ondernemerschap met gezonde prikkels. Door geldstromen, projecten en klussen in wijken vanuit ondernemerschap en verdienmodellen te benaderen kan de potentie van een wijk veel beter benut worden. Klinkt leuk, maar nu concreet 5 tips:

1. Breng geldstromen in kaart, zorg voor transparantie


Breng geldstormen in kaart, zodat je kunt gaan proberen aan de knoppen te draaien. Het advies aan de wijkraad was dan ook om de gemeente hierbij uit te dagen. Vraag budgetten op, stel vragen, wees kritisch.


2. Zoek ondernemers op en daag ze uit


Ondernemers zaten niet aan tafel bij de wijkaanpak, en wijkeconomie werd in eerste instantie vergeten. Dat is gelukkig wel veranderd, maar slimme innovatieve oplossingen worden nauwelijks gebruikt in de wijkaanpak. Sterker nog, er wordt meestal zelfs geen appel op ondernemers, of ondernemende mensen gedaan. #Durftevragen blijkt in de sociale media heel krachtig en goed te werken, maar doe dit ook live in de wijk! Het voorbeeld wat Pieter Buisman vaak aanhaalt gaat over de hoge zorgkosten en de mevrouw die een traplift nodig heeft, doordat dit in de media komt, komen er tal van ondernemers uit de wijk, die een veel goedkopere en slimmere oplossing hebben dan de aanpak die via de zorgpartij en de gemeente wordt voorgesteld: Easysteppers is hiervoor zo'n goed voorbeeld.

3. Werk dan wel met de juiste prikkels: een Bonus-Malus Systeem


Stimuleer niet het produceren van uren, en denken in problemen, maar het oplossen en denken in kansen. Daar waar veel ondernemers beloond worden als hun project of product goed loopt (winst) en "gestraft" worden als dat niet zo is (verlies). Is dit in de non-profit/ sociale sector en bij de overheid niet of veel minder het geval. Dit speelt wijken parten, de uit de voegen gebarsten projectencarrousels bij de Krachtwijken waren hier een goed voorbeeld van.  Een hoop zou voorkomen kunnen worden, wanneer er gewerkt zou worden volgens een bonus malus systeem. Zo ontstaat er een belang bij het oplossen van problemen. Doe je het goed, los je het probleem beter op, dan krijg je ook meer (bonus), en blijft het vooral bij veel praten en vergaderen, dan is het jammer: minder/ niets (malus). Met een bonus malus (mits goed gedefinieerd) komt er een automatische rem op onnodige uren verspilling en inefficiëntie en een belang op oplossingen en tastbare resultaten. Uiteraard moeten de targets waarop de bonus en de malus gebaseerd worden, wel goed worden gedefinieerd en hiervoor is dan vaak een nulmeting en een latere effectmeting nodig (sociale en economische impact monitor) Alleen al de noodzaak om hierover na te denken, zorgt voor verbetering.

4. Sociaal ondernemerschap/ Wijkbedrijf: Niet alleen de lusten, maar ook de lasten. Ondernemen is risico nemen en geen vrijheid blijheid


Voorwaarde voor succes is ook het zorgen voor een eigen inbreng. De inbreng van eigen vermogen, hoe groot of klein ook, zorgt ervoor dat de motivatie is ingebakken in het businessmodel. Niet voor niets is dit een voorwaarde voor financiers en banken. Dit bant vrijblijvendheid en freeriders gedrag uit en zorgt ook voor eigenaarschap van initiatiefnemers in de wijk. Er is iets te winnen (dan kan gaan om een eigen stek in de wijk, om geld, om een baan, etc.) maar ook iets te verliezen. Als het niet lukt, dan gaat dat ook ten koste van iets, het moet ook pijn kunnen doen.

5. Combineer de menselijke maat van de wijk of buurt, met noodzakelijke schaal zoals bijv. Wijkcooperatie.nl


Werken vanuit de wijk werkt omdat de schaal behapbaar is en mensen geen nummer meer hoeven zijn. Globalisering en glokalisering gaan hand in hand. Maar wijkinitiatieven en projecten die geldstromen die de wijk uitvloeien naar de wijk proberen om te buigen hebben voor sommige zaken juist ook schaal nodig. Er is veel discussie over nieuwe businessmodellen en de nieuwe deeleconomieën die ontstaan tal van terreinen zoals wonen (Airbnb) en vervoer (Uber) en ook op het gebied van schoonmaak aan huis (Helpling), maar voortbordurend op deze modellen liggen zeker grote kansen voor wijken en buurten, mits goed doordacht. Een goed voorbeeld in ontwikkeling is wijkcooperatie.nl.  Zij organiseert en ontwikkeld o.a. een backoffice om mensen die in de wijk willen werken en bedrijven die mensen uit de werk willen hebben te ontzorgen en de marges die anders wegvloeien naar marktpartijen van buiten de wijk, kunnen in de wijk of het gebied zelf blijven. Dit wordt bij het Krachtstation Kanaleneiland in de praktijk gebracht en een van de sociaal ondernemers die in het Krachtstation huurt zal de receptiefunctie voor de wijk uitvalsbasis gaan vervullen, alsmede klussen in en rondom het beheer van het gebouw.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen